En ruslingva parto de Interreto estas renove aktive diskutata la probabla agnosko de Kosovo kiel ŝtato fare de kelkaj okcidentaj ŝtatoj. Populariĝis videofragmento, en kiu albanoj en Kosovo bruligas ortodoksan preĝejon kaj faligas de ĝi krucojn:
En blogo de sumlenny oni citas komenton de la aŭstra gazeto Die Presse: «De protektita teritorio de EU Kosovo devas iĝi ano de la Eŭropa Unio. Forigo de vizoj kaj malferma migropolitiko estas la ŝlosilo por solvi la ekonomian krizon en Kosovo, ŝlosilo al problemoj de ĝia izoliteco. Vastiĝo de EU estas la granda historio de sukceso dum lastaj jaroj, kaj ĝi devas esti daŭrigata en Kosovo kaj Okcidentaj Balkanoj ĝenerale».
Responde al tiu ideo VivĴurnala uzanto pl skribas: «Ĉu oni tute freneziĝis pri sia hiper-eŭropeco? Kosovo en EU. Nur ili ĉi tie mankas. Estus bona ideo disigi Kosovon kaj Serbion, kaj mem Serbion aligi [al EU]».
Ni memorfiksu tiun ĉi tagon, la tagon, kiu, se la kosova aventura afero sukcesos, iĝos la lasta tago por la jalta sistemo kaj entute por la bazoj de la nuna civilizo.
Kiam post kelkaj jaroj komenciĝos la Granda Tohuvabohuo, kaj ĉiuj ekdemandos stultajn demandojn «Ĉu estis la punkto de nereveno? Ĉu estis la tago, kiam eblis ĉion haltigi?» — jen kiam ni rememors tiun ĉi tagon.
«Abĥazio havas pli da kialoj por esti agnoskita fare de la internacia komunumo», — jam komentis ĉefo de la abĥazia parlamento Nugzar Aŝuba. Laŭ lia opinio, neagnosko de Abĥazio post Kosovo kontraŭos moralajn kaj jurajn normojn de interŝtataj rilatoj.
Lige kun la planata proklamo de sendependiĝo, Eŭropa Unio sendis en Kosovon aldonajn 2 mil policistojn. Malgraŭ protestoj de Serbio.
Если вы попали в этот блог случайно, подпишитесь на RSS-ленту и будьте в курсе всех обновлений!
Se vi trovis vin hazarde en tiu ĉi blogo, abonu la RSS-fadenon kaj ricevadu avertojn pri ĉiu nova notico!
Parolante pri Kosovo, mi volas rememorigi, ke necesas pritaksi ne nur la memproklamitajn respublikojn [Kosovon kaj Sud-Osetion], sed ankaŭ konsideri, de kiuj ŝtatoj ili «deiras». Kontraste al Kartvelio, Serbio estas normala, tute formiĝinta ŝtato kun funkciantaj demokratiaj institucioj. Kartvelio male estas ĉiam en febro, kiel ŝtato ĝi apenaŭ formiĝis.
En Serbio internacia komunumo detruas ŝtaton, kiel ĝi detruadis siatempe Jugoslavion. Samtempe la neekzistantan ŝtaton de Kartvelio oni penas finkrei kaj aldoni al ĝi Sud-Osetion kaj Abĥazion…
En Kartvelio okazis antaŭtempaj prezidentaj elektoj. Laŭ provizoraj kalkuloj gajnis Miĥeil Saakaŝvili kun lastatempe populara proporcio de ĉ. 53% da voĉoj. Saakaŝvili iĝis konata pro sia nekonsekvenca politiko rilate al la fakte sendependaj Sud-Osetio kaj Abĥazio, kiuj proklamis sin ŝtatoj dum regado de Zviad Gamsaĥurdia, ekstreme naciisma politikisto, allasinta interetnajn tensiojn kaj konfliktojn en la post-soveta Kartvelio.
Teksto, kiun mi verkis por Ĝangalo, ne plu ekzistanta informkanalo en Esperanto. Mi hazarde trovis ĝin en la poŝtkesto kaj publikigias sub la dato, kiam ĝi estis verkita.
Aliaj novaĵoj forpuŝis de la novaĵ-bendoj temon de Beslano, sed la fortege vundita sud-rusia aŭtonomio Norda Osetio plu spertas multajn politikajn kaj psikologiajn postsekvojn de la septembra teruraĵo.
Kiel informas novaĵagentejo «Regnum», la 29an de decembro la nord-osetia prezidento Aleksandro Dzasoĥov partoprenis pres-konferencon por rusiaj kaj eksterlandaj ĵurnalistoj. En sia antaŭparolo s-ro Dzasoĥov atentigis pri ekonomiaj sukcesoj de la Respubliko Norda Osetio — Alanio, kiuj estas iom elstaraj kompare kun atingoj de la najbaraj sud-rusiaj regionoj. Remomirigante pri la eventoj en Beslano, la prezidento diris, ke ĉio ebla estos farita por maksimume subteni la suferintojn. Li ankaŭ eldiris sian delongan starpunkton pri la bezono de plia travidebleco en la esploro de la okazintaĵoj, interalie pri tio li atentigis la rusian prezidenton s-ron Putin dum la okazinta tagon antaŭe renkontiĝo en Moskvo. Aleksandro Dzasoĥov informis pri la ŝanĝoj en la loka polico: policistoj ricevis pli da teknikaĵoj por gardi la orientan administracian limon de la respubliko, krome dank’ al aldona financado el la federala centro estis fondita ankoraŭ unu polica taĉmento. Lige kun la beslana temo, li esprimis sian esperon pri pli bone funkcianta mekanismo por solvi similajn okazaĵojn kaj eldiris kelkajn ideojn pri proksimiĝo al tiu idealo.
Pri la publikaj rilatoj en la respubliko s-ro Dzasoĥov ne kontentas pri la maniero de kelkaj politikaj movadoj diskonigi informon. I. a. antaŭ iom da tempo en poŝtaj kestoj de osetianoj aperis libreto sen indiko pri la presejo aŭ aŭtoro, en kiu eblis legi multajn faktojn, kiujn Dzasoĥov nomas kalumnio. „Tiaj homoj ripetadas, ke ĉio estas malbona en la respubliko, ke estas tro da ŝtataj postenuloj ĉe ni. Sed jen la fakto: en la sudo de Rusio elspezoj por loka registaro mezume egalas 12% de buĝeto, sed en Norda Osetio — nur 3,8%. En la pasinta jaro ni rifuzis de 180 postenoj“ — diris s-ro prezidento. Malgraŭ la ŝajne bona rilato de Dzasoĥov al sendependa ĵurnalismo, en Vladikavkazo oni rakontas pri la akre opozicia artikolo, kiu aperis en la loka semajnĵurnalo «Ekran Vladikavkaza»: preskaŭ tuta eldonkvanto de la gazeto estis forprenita de vendado per manoj de la ĉefredaktoro mem. Eblas nur supozi, kio devigis la redaktoron tiel agi pri sia gazeto.
La 5an de januaro nord-osetia prezidento kun la ĉefo de la respublika parlamento vizitis Beslanon. Tie ili renkontiĝis kun la lokaj potenculoj, kontrolis la disvolviĝon de diversaj projektoj kiel konstruado de mezlernejoj kaj aliaj gravaj sociaj objektoj. En Beslano s-ro Dzasoĥov ankoraŭfoje konfirmis, ke en 2005 stabiligo de la situacio en Beslano restos la ĉefa agaddirekto de la respublika estraro.
Iam ekstreme populara en Nord-Osetio, eksa sovetia ambasadoro en Sirio s-ro Dzasoĥov, perdis la reston de popola subteno post la septembra terorisma akto en Beslano. Oni akuzas lin pri la korupteco en respublika polico, pri troa paciĝo kun la najbara Inguŝio kaj, kun certa emocia emfazo, pri tio, ke li ne iris al la beslana mezlernejo, kiam la teroristoj postulis tion. Kredeble, iam en la daŭro de 2005 lin anstataŭos nova prezidento: kandidatoj al tiu posteno estos prezentitaj de la rusia prezidento kaj voĉdonitaj en la parlamento de la aŭtonomio. La du plej probablaj kandidatoj estas la nuna ĉefo de la loka parlamento s-ro Mamsurov kaj la «biera reĝo» s-ro Bollojev, antaŭ monato forlasinta sian multjaron postenon de ĉefo en la plej sukcesa rusia bierproduktanta firmao «Baltika».
Teksto, kiun mi verkis por Ĝangalo, ne plu ekzistanta informkanalo en Esperanto. Mi hazarde trovis ĝin en la poŝtkesto kaj publikigias sub la dato, kiam ĝi estis verkita.
Kartvela politologo Ramazo Klimiaŝvili jam antaŭe parolis, ke la kartvelia registaro eraregis, kiam nuligis aŭtonomion de Suda Osetio, — oni legas en ĵurnalo «Aĥali Taoba» de la 23a de decembro. Laŭ Klimiaŝvili, la sud-osetia aŭtonomio estis fondita de bolŝevikoj «nur» preskaŭ centjaron antaŭe, sed ekde tiam jam pasis tri generacioj, kiuj ne povas akcepti plenan nuligon de oseta aŭtonomio. Nek la oseta, nek la kartvela popolo kulpas, — estas bombo, lasita de Sovetio. Nun Suda Osetio estas fakte sendependa dum 12 jaroj, kaj jam la aŭtonomia statuso ne kontentigos osetojn.
«Kion krom aŭtonomio ni povus proponi al ili? Ni neniam agnoskos sendependecon de Suda Osetio, ĉar ĝi estas parto de nia lando, sed eble ni devas akcepti ilian rajton solvi siajn aferojn surloke, elekti propran prezidenton, plu gardi la osetan lingvon — sed enkadre de Kartvelio», — skribas Klimiaŝvili. Pri la situacio en Suda Osetio la politologo kulpigas plej unue la antaŭan potencon de Kartvelio, sed ankaŭ la nova prezidento Saakaŝvili jam sukcesis fari eraron: kiam en 2004 kartveliaj trupoj okazigis militan operacion por transpreni kontrolon pri la grava monto ĉe Tliakani.
Preskaŭ ĉiuj loĝantoj de la respubliko havas rusian civitanecon. Klimiaŝvili diras, ke li iam proponis fondi ĉe la limo de Suda Osetio specialan institucion, kie loĝantoj de tiu teritorio povus ricevi kartvelian civitanecon, sed tio ne estis farita. «Loĝantoj de Suda Osetio kaj Abĥazio ne povis eliri el siaj limoj, ĉar ili havis ne plu validajn pasportojn de Sovetio. Rezulte, ĉar ni nenion proponis al ili, ili prenis rusiajn pasportojn — ĉu estas ilia kulpo?» — eksklamacias la politologo.
«Ili bonege konscias, ke iam ili devos vivi en Kartvelio. Sed ni ne proponas al ili repaciĝon, ne proponas novajn ideojn. Ĉiuj diras, ke la oseta kaj la kartvela popoloj devas vivi amike, sed, malgraŭ la multegaj intertraktoj kaj renkontiĝoj, neniuj realaj paŝoj al tio okazis», — bedaŭras Ramazo Klimiaŝvili. Iam la kartvela lingvo estis vaste parolata en Suda Osetio, sed la tuta lasta generacio scias ne pli ol kelkajn bazajn frazojn en la kartvela.
Okruaŝvili
Intertempe la sud-osetia prezidento Eduardo Kokojti kulpigis kartvelian potencon pri sabotado de la novembraj interkonsentoj pri malmilitigo de la regiono. Laŭ li, anstataŭ planita nuligo de militistaj fortikaĵoj Kartvelio multigis ilian kvanton en la regiono. Krome, «super niaj kapoj konstante flugas aviadiloj kaj helikopteroj», aldonis s-ro Kokojti. La nuna prezidento de Suda Osetio estas konata kiel arda adepto de la ideo pri unuigo de la oseta popolo enkadre de Rusia Federacio — antaŭe la sud-osetia estraro jam turnis sin al rusia parlamento kun oficiala peto aligi Sudan Osetion al Rusio, oni eĉ trovas juran bazon por tia aliĝo.
Kartvelia ministro de defendo s-ro Okruaŝvili sukcesis intrigi ĵurnalistojn per la frazo, kiun li eldiris dum festado de Nova Jaro en rezervista taĉmento ĉe la limoj de Suda Osetio; li diris: „En la jaro 2005 Kartvelio rehavigos al si ankoraŭ unu perditan teritorion. Tio okazos kun via helpo“.
Laŭ «Aĥali Taoba», Ossetia.ru kaj informagentejo «Regnum»
Teksto, kiun mi verkis por Ĝangalo, ne plu ekzistanta informkanalo en Esperanto. Mi hazarde trovis ĝin en la poŝtkesto kaj publikigias sub la dato, kiam ĝi estis verkita.
La 4an de junio 2002 prezidentoj de Rusio kaj Belarusio subskribis planon de komuna agado cele al valuta unuiĝo de la du landoj. La limdato por enkonduki la uzon de rusia rublo en Belarusio tiam estis anoncita la 1a de julio 2004. Sed en la jaro 2003 la limdato estis forŝovita al la 1a de januaro 2005. Ankaŭ la 1a de januaro feste pasis, sed belarusiaj civitanoj plu uzas en sia lando lokan valuton, nomatan en popolo «leporetoj» pro la desegnaĵoj de diversaj animaloj sur la banknotoj.
Kiam pasintjare en rusia mara ripozloko Soĉi kunvenis Vladimiro Putin kaj la belarusia prezidento Aleksandro Lukaŝenko, ili konfirmis sian daŭran emon proksimigi la du ŝtatojn. Interalie, ili nomis la novan daton de valuta unuiĝo: la 1a de januaro 2006. Tamen ankaŭ tiu dato povas malĝojigi la unuiĝemulojn — laŭ elpaŝo de ekonomiisto Tatjana Valova, kiu tamen emfazis, ke temas nur pri ŝia persona prognozo. Necesas konsideri, ke Tatjana Valova estas inter la personoj, kiuj senpere okupiĝas pri enkonduko de rusia rublo en Belarusio kaj la ligitaj demandoj, do ŝi bone imagas al si la tutan aferon.
La valuta uniĝo povus esti profita por ambaŭ ŝtatoj: belarusiaj fabrikoj povus ricevi pli fidindan ilon por monĝirado inter si, ekonomioj de ambaŭ ŝtatoj ricevus aldonan puŝon. Jam nun, sen la komuna valuto, la jara var-interŝanĝo inter Belarusio kaj Rusio superas totalon de 16 mlrd. dol. Tamen iĝas malpli kaj malpli kredeble, ke la unuiĝaj perspektivoj realiĝos.
Teksto, kiun mi verkis por Ĝangalo, ne plu ekzistanta informkanalo en Esperanto. Mi hazarde trovis ĝin en la poŝtkesto kaj publikigias sub la dato, kiam ĝi estis verkita.
Rusia parlamento laboras nun pri ŝanĝoj en la listo de ŝtataj festoj (oficialaj feritagoj). Laŭ la diskutata propono rusianoj ne plu festos oficiale la tagon de Konstitucio (12 dec) kaj la tagon de Konkordo kaj Repaciĝo (7 nov, la dato de la Socialisma Revolucio, okazinta en 1917). Anstataŭ la 7a de novembro oni festos la 4an de novembro, kiu nomiĝos «Tago de Popola Unueco». La 4an de novembro en la jaro 1612 Moskvo estis liberigita de polaj invadintoj fare de popolaj taĉmentoj.
La tutserioze diskutata en la Parlamento propono vekis kompreneblan nekomprenon inter la pliaĝuloj, kiuj taksas forigon de la 7a de novembro el la oficiala festaro kiel revenĝon de la nuna registaro kontraŭ la mortinta socialismo. Pluraj homoj, speciale en malriĉaj regionoj, kun nostalgio rememoras sovetian tempon kaj ne volas perdi la feston, kiu ligas ilin al la pasinteco.
Interesas la reago de poloj al la nova parlamenta iniciato. Komence de decembro dum evento en informagentejo „Rosbalt“ pri la festoproblemo parolis pola konsulo en Sankt-Peterburgo historiisto profesoro Ĥeronimo Grala. La konsulo diris precize jenon: „La nova festo ne ofendas nacian dignon de poloj, sed mirigas ilin“. Li ankaŭ emfazis, ke la 4a de novembro apenaŭ estas la preciza dato de kapitulacio, kaj aldonis, ke la kapitulaciinta armeo ne vere estis precize „pola“, ĉar en ĝi estis ankaŭ ukrainoj, belarusoj, litovoj kaj influhavaj rusoj. La pola diplomato esprimis bedaŭron, ke inter la ellaborintoj de la nova festaro „ne partoprenis rusa intelektularo, i. a. fakuloj pri historio, kiuj sciintus verkojn pri la temo, ekzemple tiujn de Kluĉevskij kaj Kostomarov“. La evento en informagentejo „Rosbalt“ estis speciale dediĉita al la nova festaro.
„La libera silvestra semajno de la 1a ĝis la 5a de januaro estas bona ideo, sed pri la novembra festo mi ege malkontentas. Iu marasmo! Ĉu ne sufiĉas inter ni malŝatoj kaj miskomprenoj?!“ — demandas knabino kun kaŝnomo Flava Submarŝipo, fondinto de virtuala amikaro de ŝatantoj de Pollando en ruslingva blogaro diary.ru.
Multaj rusianoj estas zorgigitaj de la ŝanĝoj en la festaro, pro diversaj kialoj. La koncernajn leĝoŝanĝojn tamen la rusia parlamento ne jam finakceptis.
Edvardo Kokojti, prezidento de 