Поамикецаемся?..

Iĝis por mi ŝoko la harstariga novaĵo, ke Ken Miner, unu el la plej interesaj blogantoj en Esperanto, baldaŭ perdos sian tutan blogon. Li ligas tiun okazon kun ekloĝo en Kolorado kaj ŝanĝo de ret-liveranto.

Li skribas pri tio:

Okaze de mia baldaŭa translokiĝo al Kolorado, eksiĝos la nuna mia interret-aliro. Post tiam la nunaj paĝoj de LINGVISTIKA RETEJO DE KEN MINER malaperos, inkluzive ĉiujn lingvistikajn artikolojn, la blogon, ĉion. Tamen post ĉeso de mia konto laŭdire restos la nunaj paĝoj 30 tagojn. Mi ne scias, ĉu jam ene de 30 tagoj mi povos starigi novan retejon per Kolorada retprovizanto; se jes, mi avizos ĉi tie pri la nova retadreso.

Se ne eblos tio, tamen iam mi verŝajne kreos almenaŭ novan blogon (kies adreson necesos trovi gugle aŭ per onidiro), kaj eble tutan novan retejon. Mi pardonpetas pro la malkonveno.

Mi miras, kiel povas okazi, ke en la plej interretigita lando de la mondo, Usono, ekzistas personaj paĝoj, gastigataj ĉe la loka interret-liveranto. Ke tiuj paĝoj estas viŝataj, kiam kliento foriras. En la tempo, kiam rethoteloj, eĉ tute senpagaj, abundas kaj promesas eternan gardadon de dokumentoj kaj foje ankaŭ programajn solvojn por faciligi blogumadon.

Nekredeble sonas la parto pri „adreson necesos trovi gugle“: ja se iu donacintus al Miner propran domajnon, li povus nur ŝanĝi la adreson, al kiu montras tiu domajno, sed homoj daŭre povus uzi ian facile memorigeblan ken-miner-blah-blah.com.

Mi esperas, ke la tuton de la tre profundaj tekstoj, kiujn verkis ekde 2003 por sia blogo Ken, li sukcesos restarigi en la nova loko. „Enhavo“ estas tre valora en moderna interreto, ĝi havas sian prezon en la granda mondo kaj havas sian netakseblan gravecon por la malgrandaj mondoj de malpli grandaj lingvaj komunumoj, kiel la Esperanta.

Ses infanoj dronis hieraŭ en la Azova maro, la plej malprofunda maro de la mondo. Mortis ankaŭ juna instruisto, kiu penis savi infanojn. Du infanoj estis savitaj, informas amaskomunikiloj. Aliaj, la ĉeestintaj, estas ŝokitaj kaj havas problemojn pri sano pro tio.

La infanoj de mezlernejaj aĝoj el Moskvo ripozis ĉe la maro en infana ripozejo. En la lasta tago antaŭ ilia ekveturo hejmen la organizantoj de la ripozado mendis en Rostov-na-Donu ŝipeton kaj navigis kun kelkdek diversaĝaj infanoj al insulo du kilometrojn for de la marbordo, ie apud Jejsk.

La maro havas ĝenerale tre malkrutajn bordojn (kiel spertis interalie partoprenintoj de esperantista aranĝo RET en aŭgusto 2007), eble pro tio la fajfema rilato al ĝi. Tamen ĝi ja estas grandega akvujo kun kelkloke rapidaj torentoj. Lokanoj scias la danĝerajn lokojn, sed la sporadaj turistoj — ne. En varma tago infanoj certe iris sin bani en la maro, kio tragedie finiĝis. Ne indis eĉ entrepreni la aventuran vojaĝon.

Mi ĉiam miras pri homoj, kiujn ne premas la ŝarĝego de respondeco pri aliulaj infanoj.

Mi ne certas, ĉu ekzistas absolute universalaj ŝercoj, sed certe ekzistas ŝercoj maluniversalaj — ridigaj por iuj, strangaj aŭ eĉ malagrablaj por la aliaj.

Freŝan ekzemplon de maluniversala ŝerco oni trovas en la komentoj ĉe „Libera Folio“, kie sub la teksto pri la Jarlibro de UEA svisa interlingvisto ŝercas pri la antaŭparolo tiel:

Chu en la venonta Jarlibro mi, FD de UEA, proponu, ke mi skribu kion mi frandis dum la bufedo en Palacio de la Revolucion en 1990 en Havano kaj priskribu miajn sentojn (kiel vicprezidanto de TEJO) post la manpremo de Fidel Castro, au chu mi rakontu pri la abunda seksumado dum TEJO-kongresoj kun diversaj bulgarinoj…

En tiu alineo stranga kaj neakceptebla por mi aspektas ĉio: ortografio, memelstarigo, altiro de seksumado kiam pri ĝi ne temis, mencio de etnoj en tia kunteksto. En siaj postaj komentoj la komentanto aldone mencias TEJO-aranĝojn kiel „bordelajn“: normala intereso de fraŭlaj gejunuloj unu pri la alia ne estas io, kion oni uzu por banaligi agadon de TEJO, mi opinias.

Mia bona konato, leginta la saman tekston, havis similan impreson pri tiuj komentoj kiel eksterlokaj en la kunteksto de diskuto pri la nove aperinta asocia informilo. Aldone ŝi diris: „Eble estas bone, kiam kulturo tute malpermesas babili pri seksumado kaj mono, ĉar alikaze ajna diskuto glitas al iu el tiuj du temoj“. Ja ekzemploj ne mankas.

La ĵusa kongreso de rusiaj esperantistoj en Sankt-Peterburgo kaŭzis malprofiton al la Rusia Esperantista Unio, informis hodiaŭ kasisto de REU Mikaelo Ĉertilov en la retpoŝta listo de la organiza komitato.

La organizintoj esperis pri 400 partoprenantoj, sed la kongresa libro listigis nur 229. Dekoj da esperantistoj partoprenis sen registri sin, iom strikta kontrolo pri tio mankis.

Mi ne publikigu la tutan tabelon, kiun dissendis Ĉertilov, ĉar eble ĝi ne estas vere publika. Tamen estas domaĝe, ke la malprofito grandas; samtempe ĝi egalas aliĝkotizojn de 50 pliaj partoprenantoj. Restas bedaŭri, ke tiu duoncento preferis aliajn amuziĝojn kaj preterlasis la unikan spektaklon pri kapitano Postnikov kaj aliajn fierataĵojn de la pasinta kongreso.

Necesas tamen rimarkigi, ke venis nekutime multaj eksterlandanoj, inter ili prestiĝaj (kiel Corsetti). Eble pli sobraj antaŭkalkuloj pri la ebla kvanto de partoprenantoj povus proksimigi financan sukceson. La plej granda elspezo estis luado de la kongresejo.

Iam mi, post la relative sukcesa antaŭkongreso de la rusia IJK en 2004, opiniis taŭga ideo fari kelkajn turismajn aranĝojn por eŭropaj esperantistoj en Sankt-Peterburgo. Nun mi iom dubas pri la financa saneco de tiaj ideoj.

Fotojn de la Rusia Esperantista Kongreso eblas vidi interalie en la galerio de Sakari (ipernity) kaj en la albumo de Nadeĵda Karamalikova (vK.com).

Do, mi estis hodiaŭ dum iom da tempo en la Kongreso. Ĝi oportune okazas en la urbo, kie mi loĝas, Sankt-Peterburgo. Tial mi, inter la aliaj aferoj (vizumado, kiu ŝajnas jam senĉesa), venis nur por la programero, kiun gvidis mem, kaj preskaŭ tuj poste foriris. Estas iom bedaŭrige, ĉar mi ja pagis la plenan kotizon kaj tiel plu.

Mi gvidis diskutrondon pri Esperanta Vikipedio kaj manieroj aktivigi ĝin. Mi pledis, ke lokaj aktivuloj verku pri siaj kluboj kaj urboj. Mi rakontis, ke rusiaj temoj en Vikipedio estas ofte malbone prezentitaj, enhavas malaktualajn datumojn kaj havas aliajn problemojn. Mi alvokis transpreni praktikojn de aliaj grandaj Vikipedioj al la Esperanta kaj emfazis gravecon de aktiva komunumo. Bedaŭrinde ekde 2006 la komunumo de eo.wiki neniel ŝanĝiĝis — ĉiam estas iom pli ol cent redaktantoj (farintaj almenaŭ 5 redaktojn dum monato). Ja estas malmulte kaj tial multaj decidoj estas farataj per interkonsento de tri hazardaj preterpasintoj (aŭ eĉ tute sen interkonsento). Mi diris en la diskuto, ke pli vasta Esperanta komunumo — eĉ homoj, kiuj pro diversaj kialoj ne emas kontribui per verkado — atentu pri tio, kio okazas en Vikipedio, kaj eventuale partoprenu la diskutojn tie (diskuti oni ja kutimas per retpoŝtaj grupoj ks.). Estis nemultaj aŭskultantoj, do mi ne esperas pri iom signifaj ŝanĝoj, sed eĉ cento da novaj redaktoj portus pli da bono al la enciklopedio.

La kongresejo, priskribita en reklamo kiel luksa kaj prestiĝa, evidentiĝis tia nur surfone de la aliaj similrangaj eventoj de la rusia movado. La seĝoj en la ejoj estas pli foteloj, ol seĝoj, en la ĉambroj estas blankaj tabuloj kun markiloj, la granda halo estas tre taŭga. Samtempe plejparto de la programo okazas en la 4-a kaj 5-a etaĝoj, la lifto solas, la ĉirkaŭaĵoj estas ne vere la plej bela urboparto. Espereble la aliurbanoj ŝatos se ne la distrikton ĉe la kongresejo, do almenaŭ tiujn urbopartojn, kiujn oni montros dum la ekskursoj.

Estis por mi agrable revidi hodiaŭ sinjorojn Bolŝakov, Ĵitĉenko, Lytov, Corsetti, Samodaj, Gudskov, Griŝin, Seguru, Pietiläinen kaj aliajn gesamideanojn. Multaj vizaĝoj estis nekonataj, tial mi taksas la aranĝon envolviga kaj sukcesa. Certe enŝoviĝus duoble pli da partoprenantoj, sed iuj ŝatos malmankon de spaco.

Morgaŭ mi (kun Irina Gonĉarova) gvidas diskuton pri lingvaj festivaloj. Postmorgaŭ matene mi penos viziti prelegon de Oksana Burkina pri novaj esperantologiaj esploroj.

Ornamo de scenejo (fotis Nadeĵda Karamalikova):

La viza sistemo daŭre abomenas. Antaŭe mi jam blogis pri tio, kiel en 2008 vico en la finnlanda konsulejo malebligis mian vojaĝon al TEĴA-evento en Litovio (ĉar mia pasporto estis en la konsulejo pli ol monaton). Nun okazis io eĉ malpli verŝajna…

Por ricevi novan bulgaran vizon (Bulgario estas ankoraŭ ekster Ŝengeno), ni bezonas nuligi la antaŭan. Ĉar ne eblas longigi vizojn (ankoraŭ unu aĉaĵo de la viza sistemo), necesas ricevi la novan, ĉar la malnova finiĝos en la tago, kiun ni planas pasigi ĉe la maro. Do mi iris en la konsulejon por nuligi la vizojn.

La komenco estis senproblema, estas neniom da atendantaj homoj en la peterburga konsulejo de Bulgario. Sed la bulgara oficistino, rimarkinte, ke la antaŭan vizon ni ricevis en Moskvo, rifuzis nuligi ilin. Ŝi eĉ ŝajnis esti iom ofendita, ke mi ne avertis, ke la vizoj estas aliloke eldonitaj. Mi estis ŝokita kaj provis klarigi al ŝi, ke temas pri vizoj ĝuste de Bulgario, sed ne de iu alia ŝtato. Laŭ ŝiaj vortoj, mi devas nun vojaĝi al Moskvo (ĉ mil kilometrojn for, ĉ 100 EUR da aldona elspezo) por nuligi ilin tie.

Mi damne opinias maljuste eĉ pagi pro la ricevo de bulgaraj vizoj, surfone de mia publika penado pri la bulgara lingvo, kulturo kaj turismo (blogumado en diversaj medioj, aktivado por reproskimigo de ĝemelurboj, lingva festivalo, la Bulgara Semajno, la bloga konkurso ktp). Sed mi pretas fari, kiel oni postulas de ĉiuj. Sed pagi tempon kaj monon por seniĝi je vizo estas vere strange. Kaj estas ege malmoderne en la 21a jarcento sendi homon el unu urbo al la alia (en la sama lando) por ion fari en alia filio de la sama organizo.

Mi estas humiligita kaj pripensas sendi plendleteron al la Ministerio en Sofia.

Ne klaras al kiu sendi plendleteron pri la ekzisto de vizoj ĝenerale. Ja eblus anstataŭigi tiun sistemon per io pli fleksebla — ekzemple, enirpermeso sen fiksita eksdatiĝo kun registriĝo ĉe eniro. Aŭ fari la vizojn longigeblaj.

Mi bedaŭras pri la terura aviada katastrofo, kiu okazis sabate en Rusio kaj forprenis vivojn de multaj eminentaj poloj. Inter ili la prezidento, deputitoj, pastroj, armeanoj, sociaj agantoj (la laŭnoma listo en la pola).

Mi forte esperas, ke tiu bedaŭrinda okazo ne iĝos iam nutraĵo por komplotteorioj. Ŝiras mian koron la fakto, ke niaj multrilate proksimaj popoloj (sango de ili ambaŭ fluas en miaj vejnoj) havas malfacilan historion de reciprokaj akuzoj kaj ofendiĝoj.

Laŭ la nuna hipotezo, la aviadilo falis pro malbonaj veteraj kondiĉoj (netravidebla nebulo) ĉe la ne-unua provo alteriĝi. La „nigraj kestoj“ estas trovitaj.

La oficiala funebrodato en Rusio estas anoncita la 12-a de aprilo, en Pollando ĝi daŭros sep tagojn. Mi kondolencas al miaj polaj konatoj kaj nekonatoj.

Iom hazarde mi trovis en la retejo de Dmitri Horowitz (Nederlando) lian priskribon de pli ol cent Esperanto-renkontiĝoj, kiujn li partoprenis. Malgraŭ ke la listo aspektas iom forlasita (la lastaj notoj estas pri 2006), ĝi tamen estas ege interesa, ĉar ĝi estas pri la periodo aktuala por mi kaj, nelaste, ĉar en ĝi estas menciitaj kelkaj eventoj en Rusio.

Vidu la grandan liston de Horowitz kaj la pintajn eventojn inter la cent, laŭ lia takso.

Horowitz bonas pri kolora prezento de informo. Iam li verkis koloran rakonton pri nuligilino, kiun mi poste tradukis, kun konservo de la koloroj, en la rusan.

Mi iam kompilu mian modestan listeton de la eventoj, kiujn ĉeestis mi, por ridindigi la publikon. Mi estis en unu UK, unu IJK kaj kelkaj loke gravaj eventoj… Rekompence mi ĉiam estis en la Reto, ĉiun tagon de ĝi :)

Estas certe amuze kaj flate, ke Facebook, Ipernity kaj baldaŭ vK uzeblas kun Esperanta interfaco. Tamen ekzistas diferenco inter traduko de interfaco kaj elektiteco de la publiko. Ne vane ja iam Amikumu estis tia populara inter la esperantistoj.

Se iu sopiras pri esperantista socia reto, nur esperantista mi subkomprenas, li provu Esperantujon ĉe Ning.com:

La relative nova socia reto ĉe Ning estas kvalite tradukita en Esperanton kaj jam eliras el la (nepra por tiaj projektoj) stato de stagno. Viglaj diskutoj okazas, interalie, pri la furora filmo de Cameron kaj aliaj aferoj.

Eble la plej fama en Rusio aspektisto Artemij Lebedev, pri kies vojaĝoj mi jam pli frue blogis, revenis el vojaĝo al Kirov. Jen kian reklamon li fotis tie:

La reklamo tekstas: „Helpu la bierfaristojn! Ekde la 1-a de januaro 2010 akcizoj je biero altiĝas trioble“. Mem Lebedev nomas la reklamon „plene paralizanta racian menson“.

Dum pluraj jaroj bierproduktado ĝuis favoran taksadon en Rusio, kiu celis subteni lokajn bierfarejojn. Samtempe multiĝis kvanto de grandaj fabrikoj kaj kvanto de bierdependaj rusianoj. Eble tio estas inter la kialoj por finfine levi la akcizon de 3 rubloj por litro ĝis 9 rubloj por ĉiu litro de produktata biero. Tio certe levos la finan prezon en la vendejoj.

La moka reklamo el Kirov alvokas la homojn, kiuj kutimas fini ĉiun tagon per botelo da biero, ŝpari je io alia.

Rusio, malgraŭ popularaj antaŭjuĝoj, ne estas la plej drinkanta lando de la mondo, sed okupas nur la 20-an lokon, se kalkuli alkoholon po unu persono, kaj la 23-an, se kalkuli en litroj da biero po persono (59 litroj jare). Gvidas la liston de la plej bieremaj landoj Ĉeĥio, kies loĝantojn eble helpas pri 157 litroj jare ankaŭ la floranta biera turismo.